Skemat e perfshirjes se profesorit te Ekonomise Gramoz Pashko, drejtuesit te levizjes studentore Azem Hajdari dhe mjekut kardiolog Sali Berisha ne krijimin e grupit të parë opozitar

David Binder Artikulli është publikuar ne gazeten “New York Times” me 13 dhjetor 1990

Midis pamjeve ngazellyese, formacioni i partise se pare opozitare ne Shqipërinë e sunduar nga komunistet është lajmeruar sot me buje se do të mblidhet ne Tiranë, ne kryeqytetin shqiptar. Ajo quhet Partia Demokratike dhe grupi nismetar tashmë ka aplikuar ne Ministrine e Drejtesise për themelimin e statusit ligjor, ku një nga themeluesit e saj, Gramoz Pashko, është një profesor i spikatur ne Fakultetin Ekonomik. Ky fakt është konfirmuar sot për gazeten (“New York Times”, - shen. red.) përmes një intervistë telefonike nga Tirana.
Kjo ministri ishte rikrijuar veren e kaluar, pasi kishte qenë anuluar 23 vjet me pare.
Të martën, pas tri ditë protestash antiqeveritare nga studentet, Komiteti Qendror i Partise Komuniste nenshkroi ne një sesion te parakohshem krijimin e organizates politike te pavarur.
“Jo tradite shumepartiake”
Shqipëria është drejtuar e pakontestuar nga Partia Komuniste qe nga viti 1946 dhe deri ditën e martë, kur udhëheqja e partise ne mënyrë te vazhdueshme kishte deklaruar se nuk do të lejonte kurrë partite opozitare. Vendi i vogël i Ballkanit, me 3.3 milione banorë, nuk ka tradita te partive politike dhe te qeverisjes parlamentare. Gjatë Luftes se Dyte Botërore, grupet opozitare nacionaliste, mbreterore dhe fashiste, u perpoqen te fitonin një pozite politike, por u nxoren menjane nga komunistet.
Gjashte jave me pare, z. Gramoz Pashko, qe është 35 vjeç, nisi ta cilesoje veten e tij ne takimet me vizitoret e huaj si një “disident”. Ne te njëjtën kohe, ai ishte edhe një anëtar i Partise Komuniste, si dhe një mik i Ismail Kadarese, një shkrimtar i njohur qe ishte arratisur ne Francë ne muajin tetor.
Ne bashkëpunim me ekonomistin, ne njoftimin e themelimit te Partise Demokratike, ne takimin e sotëm te mbajtur ne Qytetin Studenti ishte edhe Azem Hajdari, një 28-vjeçar, student i filozofise, qe ka luajtur një rol kryesor ne organizimin e revoltes se sudenteve, dhe dr. Sali Berisha, 45 vjeç, një mjek kardiolog ne Tiranë.
“Demokraci! Demokraci!"
Z. Gramoz Pashko tha se “janë mbledhur për te ndjekur mitingun me rreth 80 mijë persona, te gjithë, “punonjes, studente, artiste, juriste dhe njerëz te profesioneve të ndryshme. Pjesemarrja e te gjithë te pranishmeve vleresohej ne një numer shumë te lartë. Tirana ka një popullsi prej 300 mijë banoresh.
Brohoritej ne kor: “Demokraci!, Demokraci!”. Profesori i ekonomikut tha se “ndonëse disa studente janë plagosur ne perleshjet me forcat speciale te policise ditën e diel dhe te hënë, kjo nuk perbente ndonjë fatalitet”.
Ndonëse themeluesit e Partise Demokratike nuk kanë zgjedhur ende lideret e tyre, z. Gramoz Pashko thotë se ata vetëm sa kanë filluar te skicojne një platformë te partise, e cila do të perfshije garantimin e një sistemi shumepartiak, mbrojtjen e te drejtave te njeriut, ekonomine e lirë te tregut dhe marrëdhëniet e fqinjesise se mirë.
Por, gjatë largimit nga mitingu, udheheqesi i studenteve Azem Hajdari tha se Partia Demokratike do të punojnë ne mënyrë plotësisht demokratike për “bashkimin e Shqipërisë me Kosovën”, një province kjo me fqinjet jugosllave te Serbise qe perbehej nga rreth 90 për qind e banoreve shqiptare etnike.
Kjo thirrje nga Tirana mund te shkaktoje ferkime me autoritetet e Beogradit.
Por, z. Azem Hajdari dhe z. Gramoz Pashko gezonin respekt për Ramiz Aline, president dhe kryetar i Partise Komuniste, për shkak te paraqitjes se programit te refomave qe i hapte rrugën krijimit te sistemit shumepartiak ne Shqipëri. Zgjedhjet e reja parlamentare do të mbahen me 10 shkurt te vitit 2001.

Pergatiti Albert Gjoka G.Albania